Maharashtra

🩺 “सर्वांसाठी आरोग्यसेवेचा १३ वर्षांचा प्रवास”

महात्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजनेचा १३ वा वर्धापन दिन उत्साहात साजरा मुंबई | २ जुलै २०२५ –महत्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजना, म्हणजेच पूर्वीची राजीव गांधी जीवनदायी आरोग्य योजना (RGJAY) म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या आरोग्य उपक्रमाची सुरुवात २ जुलै २०१२ रोजी झाली होती.आज या योजनेचा १३ वा वर्धापन दिन मोठ्या उत्साहात साजरा करण्यात आला.राज्य आरोग्य हमी सोसायटीच्या मुंबई येथील मुख्यालयात पार पडलेल्या कार्यक्रमात योजना क्षेत्रात कार्य करणाऱ्या अधिकाऱ्यांना विशेष अभिनंदन करण्यात आले. 📅 २०१२ पासूनचा योजनाविकास – टप्प्याटप्प्याने प्रगती ▪ २०१२ – पहिला टप्पा सुरूवात:२ जुलै २०१२ रोजी आरंभ झालेली RGJAY योजना प्रथम राज्यातील ८ जिल्ह्यांत (मुंबई, नाशिक, पुणे, अमरावती, नागपूर, औरंगाबाद, नांदेड आणि शोलापूर) या ठिकाणी लागू करण्यात आली.योजनेचे उद्घाटन राजीव गांधी जीवनदायी आरोग्य योजना सोसायटीच्या वरळी येथील तिसऱ्या मजल्यावर पार पडले. तत्कालीन अपर मुख्य सचिव जयंतकुमार बांटीया आणि सचिव भूषण गगराणी यांच्या प्रमुख उपस्थितीने या योजनेचा शुभारंभ झाला. ▪ २०१३ – राज्यव्यापी विस्तार:सप्टेंबर २०१३ पर्यंत योजना संपूर्ण महाराष्ट्रात सर्व जिल्ह्यांत लागू करण्यात आली. रुग्णांना तातडीने मदत मिळावी, या हेतूने कैशलेस उपचार पद्धती लागू करण्यात आली. ▪ २०१७ – नावात बदल:योजनेचे नाव बदलून “महत्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजना” असे करण्यात आले. नाव बदलाबरोबरच योजनेंतर्गत लाभ घेणाऱ्या प्रक्रियांची व्याप्तीही वाढविण्यात आली. ▪ २०१८ – राष्ट्रीय योजनेस संलग्न:केंद्र शासनाच्या आयुष्मान भारत – प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजना (AB-PMJAY) या राष्ट्रीय आरोग्य योजनेस या योजनेची जोडणी करण्यात आली.राज्यात दोन्ही योजना एकत्र राबवून नागरिकांना अधिक व्यापक व सुलभ सेवा उपलब्ध करून देण्यास सुरुवात झाली. ▪ २०१९ – रुग्णालये वाढ आणि ग्रामीण विस्तार:राज्यात ५०० हून अधिक खासगी व शासकीय रुग्णालये योजनेत समाविष्ट होती. शासनाने ग्रामीण भागांतील आरोग्यसेवा पोहोचवण्यासाठी तालुका आणि जिल्हा रुग्णालयांना योजना अंतर्गत आणण्याचे धोरण स्वीकारले. ▪ २०२० – कोविड काळातील योजनेचे योगदान:कोरोना महामारीत MJPJAY ने हजारो रुग्णांचे प्राण वाचवले. कोविड उपचारासाठी योजना विशेष पॅकेजसह लागू केली गेली. ▪ २०२४ – सार्वत्रिक आरोग्य कव्हरेजचा निर्णय:२८ जुलै २०२३ रोजी शासनाने सर्व नागरिकांना मोफत उपचार देण्याचा निर्णय घेतला. १ जुलै २०२४ पासून ही योजना “युनिव्हर्सल हेल्थ कव्हरेज” स्वरूपात राबवली जात आहे. 🏥 रुग्णालयांचे जाळे – ग्रामीण भागावर भर 🔬 उपचार संख्येत लक्षणीय वाढ 💳 लाभ – मोफत व कॅशलेस सेवा 🙌 सन्मान आणि कृतज्ञता या योजनेच्या यशस्वी वाटचालीमागे राज्य शासन, योजनेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी तसेच योजनेअंतर्गत विविध स्तरावर तसेच क्षेत्रीय स्तरावर काम करणारे सर्व अधिकारी व कर्मचारी आणि रुग्णांना लाभ प्रदान करणारे सर्व योजनेअंतर्गत समाविष्ट हॉस्पिटल यांचे अतिशय महत्त्वाचे योगदान आहे.१३ व्या वर्धापन दिनाच्या निमित्ताने या सर्वांना राज्य आरोग्य हमी सोसायटीतर्फे शुभेच्छा देण्यात आल्या. 🔮 भविष्याची दिशा ✍️ निष्कर्ष महाराष्ट्रात १३ वर्षांपूर्वी सुरू झालेली ही योजना आज आरोग्य सुरक्षेचा आधारस्तंभ बनली आहे.गरीब, वंचित, ग्रामीण भागातील नागरिकांना मोफत, गुणवत्तापूर्ण व सुलभ आरोग्यसेवा पुरवणारी ही योजना भविष्यातही अधिक प्रभावी व सर्वसमावेशक होईल, अशी अपेक्षा आहे. 🗓️ दिनांक: २ जुलै २०२५✍️ संपादन: HealthsInfos.in

🩺 “सर्वांसाठी आरोग्यसेवेचा १३ वर्षांचा प्रवास” Read More »

राज्याची कुपोषणमुक्तीच्या दिशेने यशस्वी वाटचाल: दोन वर्षांत कुपोषित बालकांचे प्रमाण लक्षणीयरित्या घटले!

महाराष्ट्राने कुपोषणमुक्तीच्या लढ्यात एक मैलाचा दगड गाठला आहे! गेल्या दोन वर्षांत राज्याने कुपोषित बालकांच्या संख्येत लक्षणीय घट नोंदवली आहे, ज्यामुळे हे अभियान यशस्वीरित्या पुढे सरकत असल्याचे स्पष्ट झाले आहे. अतितीव्र कुपोषित बालकांचे प्रमाण १.९३ टक्क्यांवरून ०.६१ टक्क्यांवर आले आहे, तर मध्यम कुपोषित बालकांचे प्रमाण ५.९ टक्क्यांवरून ३.११ टक्क्यांवर घसरले आहे.मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी या अतुलनीय कामगिरीचे कौतुक करताना, हे यश राज्याच्या एकसंध प्रयत्नांचे आणि विविध अधिकारी, घटक तसेच क्षेत्रीय स्तरावर काम करणाऱ्या प्रत्येकाचे फळ असल्याचे म्हटले आहे. सामाजिक न्याय, मानव विकास आणि महिला-लहान मुलांच्या आरोग्याच्या दृष्टीने हे एक मोठे पाऊल आहे.आकडे बोलतात!२०२३ मध्ये ८०,२४८ (१.९३%) अतितीव्र कुपोषित बालके होती, ती संख्या २०२५ मध्ये केवळ २९,१०७ (०.६१%) इतकी कमी झाली आहे. मध्यम कुपोषित बालकांची संख्याही २,१२,२०३ (५.०९%) वरून १,४९,६१७ (३.११%) पर्यंत खाली आली आहे. विशेष म्हणजे, वजन आणि उंची मोजणीसाठी समाविष्ट बालकांची संख्याही २०२३ मधील ४१.६७ लाखांवरून २०२५ मध्ये ४८.१० लाखांपर्यंत वाढली आहे. ही वाढ दर्शवते की जास्तीत जास्त बालके आता आरोग्य सेवेच्या कक्षेत येत आहेत.यशामागील driving forceमहिला व बालविकास विभागाच्या एकात्मिक बाल विकास सेवा योजनेचा (ICDS) या यशात सिंहाचा वाटा आहे. या योजनेमुळे ६ महिने ते ६ वर्षे वयोगटातील बालकांना पूरक पोषण आहार, गरोदर व स्तनदा मातांना घरपोच आहार (THR) आणि ३ ते ६ वर्षांतील बालकांना गरम ताजा आहार (HCM) नियमितपणे मिळत आहे.याशिवाय, आदिवासी प्रकल्पांतर्गत गरोदर महिला व स्तनदा मातांना चौरस आहार, तर बालकांना केळी व अंडी दिली जात आहेत. अतितीव्र कुपोषित बालकांसाठी सुरू करण्यात आलेली ग्राम व नागरी बाल विकास केंद्रे वरदान ठरली आहेत, जिथे त्यांना दिवसातून तीन वेळा पोषक आहार आणि आरोग्यसेवा पुरवली जाते. ‘NURTURE’ आणि ‘पोषण ट्रॅकर’ ॲप वापरून लाभार्थ्यांचे काटेकोर संनियंत्रण केले जात आहे, ज्यामुळे प्रत्येक बालकावर वैयक्तिक लक्ष ठेवणे शक्य झाले आहे.भविष्यासाठी आशादायक संकेत१००% आहार पुरवठा, अचूक नोंदणी, वैयक्तिक लक्ष, नियमित गृहभेटी आणि सूक्ष्म नियोजन यामुळेच कुपोषणात ही नेत्रदीपक घट झाली आहे. टास्क फोर्सच्या शिफारशीनुसार उपाययोजनांची अंमलबजावणी आणि नियमित आढावा, तसेच अधिकाऱ्यांचे प्रशिक्षण यामुळे राज्यात सकारात्मक परिणाम दिसून येत आहेत. महाराष्ट्राची ही कुपोषणमुक्तीकडे वाटचाल खरोखरच प्रेरणादायी आहे!

राज्याची कुपोषणमुक्तीच्या दिशेने यशस्वी वाटचाल: दोन वर्षांत कुपोषित बालकांचे प्रमाण लक्षणीयरित्या घटले! Read More »

“रुग्णही वाचले पाहिजेत… आणि रुग्णालयेही!” – डॉ. ओमप्रकाश शेटे यांचा आरोग्य व्यवस्थेवर ठाम दृष्टिकोन

मुंबई: ‘आयुष्मान भारत – मिशन महाराष्ट्र’ या महत्त्वाकांक्षी उपक्रमाची फेररचना करताना राज्य शासनाने समितीच्या अध्यक्षपदी डॉ. ओमप्रकाश शेटे यांची नियुक्ती केली आहे. ‘महाराष्ट्र टाइम्स’शी विशेष संवाद साधताना डॉ. शेटे यांनी स्पष्ट केले की, “आरोग्य ही केवळ सेवा न राहता ‘इंडस्ट्री’ बनली आहे, ही खंत आहे. परंतु आपल्याला आता रुग्ण आणि रुग्णालये दोन्ही जिवंत ठेवण्याची गरज आहे.” आरोग्यसेवा ही सेवा राहावी यासाठी प्रयत्नशील २०१४ ते २०१९ दरम्यान मुख्यमंत्री वैद्यकीय कक्षाचे प्रमुख म्हणून काम केलेल्या डॉ. शेटे यांनी विविध आरोग्य योजनांच्या अंमलबजावणीत महत्वपूर्ण भूमिका बजावली आहे. “मी स्वतः २८ जिल्ह्यांचा दौरा करताना अनेक गरजूंच्या समस्या जवळून पाहिल्या. कधी कागदपत्रे नाहीत, तर कधी पैसा नाही, म्हणून रुग्णांना उपचार नाकारले जात होते. आता हे चित्र बदलायला हवे,” असे ते ठामपणे सांगतात. कार्ड असूनही रुग्ण वंचित – आता ठोस उपाययोजना डॉ. शेटे यांच्या निरीक्षणानुसार, रेशनकार्डधारकांकडे ‘आयुष्मान भारत’चा कार्ड असूनही अनेक खासगी रुग्णालये उपचार नाकारतात. यामागे विमा पॅकेजचे अपुरे दर, संमतीपत्राच्या नावाखाली केलेली जबरदस्ती आणि नियमनाचा अभाव हे प्रमुख कारण आहे. त्यामुळे सरकारने १,३५६ पॅकेजेसमध्ये सुधारणा केली असून, आणखी १९०० केंद्र पुरस्कृत पॅकेजेस समाविष्ट होणार आहेत. ‘मिशन संजीवनी’मुळे महागडे प्रत्यारोपण मोफत हृदय, यकृत व बोन मॅरो प्रत्यारोपणासाठी लाखो रुपये खर्च येतो. ही गरज लक्षात घेता ‘मिशन संजीवनी’ अंतर्गत शंभर मोफत प्रत्यारोपण करण्यात येणार आहेत. त्याचप्रमाणे कॉक्लीअर इम्प्लांटसारखे महागडे उपचारही आता योजनेंतर्गत येणार आहेत. धर्मादाय रुग्णालयांच्या कामकाजावर वचक धर्मादाय रुग्णालयांमध्ये २०% खाटा निर्धन व दुर्बल घटकांसाठी राखीव असतानाही अनेक वेळा अमानत रक्कम घेण्यावर भर दिला जातो. “योजना नाकारता येणार नाही, रुग्णाच्या जीवावर व्यवहार करता येणार नाही,” असा स्पष्ट इशारा देत डॉ. शेटे यांनी सांगितले की, रुग्ण नाकारल्यास आर्थिक व कायदेशीर कारवाई अनिवार्य असेल. राजकीय हस्तक्षेप नाही, पारदर्शकता हवी राजकीय ओळखीशिवाय लाभ मिळत नाही, ही लोकांची तक्रार डॉ. शेटे फेटाळतात. “सर्व रेशनकार्डधारकांना आता योजना लागू आहे. त्यामुळे वशिला लावण्याची गरज नाही. लोकप्रतिनिधींचा सहभाग हवा, पण विशेष वागणूक नको,” असा त्यांचा स्पष्ट संदेश आहे. विमा कंपन्यांसाठी स्वतंत्र मंच रुग्णांना विमा परतावा वेळेवर न मिळण्याचे प्रमाण वाढले आहे. या संदर्भात सरकारने आता स्वतंत्र मंच उभारण्याचा निर्णय घेतला असून, तक्रारींचे निवारण त्वरित होईल, अशी ग्वाही त्यांनी दिली. जनजागृतीसाठी ॲप आणि हेल्पलाईन सेवा “१८००२२३२२००” या हेल्पलाईनद्वारे माहिती आणि तक्रारी नोंदवता येतात. लवकरच ‘खाटा उपलब्धता’ दाखवणारे ॲपही सुरु होणार आहे. एकट्या २०२४-२५ मध्ये ६.२८ लाख रुग्णांनी या योजनांचा लाभ घेतल्याचा आकडाही त्यांनी दिला. खासगी रुग्णालयांची भूमिका महत्त्वाची डॉ. शेटे म्हणाले, “सार्वजनिक यंत्रणा संपूर्ण भार उचलू शकत नाही. ८०% आरोग्यसेवा खासगी क्षेत्रातच आहे. त्यामुळे योजनेत त्यांचा सहभाग अत्यावश्यक आहे.” शेवटची गोष्ट – ही ‘फाईल’ नसून ‘लाईफ’ आहे! “रुग्णालयांसाठी योजना ही फक्त फाईल असेल, पण माझ्यासाठी ती एका गरजू रुग्णाची ‘लाईफ’ आहे. आयुष्मान भारत योजना म्हणजे एटीएमसारखी सुविधा – कार्ड स्वॅप करा आणि उपचार मिळवा. एवढी सोपी आणि उपयुक्त ती असायला हवी,” अशी भावना त्यांनी शेवटी व्यक्त केली. #डॉओमप्रकाशशेटे #आरोग्यसाठी #AyushmanBharat #MaharashtraHealth #MissionSanjeevani

“रुग्णही वाचले पाहिजेत… आणि रुग्णालयेही!” – डॉ. ओमप्रकाश शेटे यांचा आरोग्य व्यवस्थेवर ठाम दृष्टिकोन Read More »

“सर्वसामान्य जनतेसाठी सुवर्णसंधी – आता सरकारी रुग्णालयात मोफत सोनोग्राफी, एक्स-रे, सिटी स्कॅन आणि अधिक सुविधा!”

मुंबई, ७ एप्रिल २०२५:जागतिक आरोग्य दिनानिमित्त मुंबईतील यशवंतराव चव्हाण सेंटर येथे आयोजित कार्यक्रमात राज्य सरकारच्या विविध आरोग्य योजनांचा शुभारंभ आणि आढावा घेण्यात आला. यावेळी विधान परिषद अध्यक्ष प्रा. राम शिंदे यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, “राज्यातील प्रत्येक नागरिकापर्यंत आरोग्य योजनांचा लाभ पोहोचवण्यासाठी आरोग्य विभागाने सातत्याने प्रयत्न करणे गरजेचे आहे.” मोफत आरोग्य सेवा – सामान्य माणसासाठी दिलासा कार्यक्रमात बोलताना आरोग्यमंत्री आबिटकर यांनी एक अत्यंत दिलासादायक बातमी दिली –“सोनोग्राफी, एक्स-रे, ईसीजी, सिटी स्कॅन, एमआरआय आणि डायलिसिससारख्या महागड्या तपासण्या आता राज्यातील जिल्हा व ग्रामीण रुग्णालयात पूर्णपणे मोफत उपलब्ध असतील.” या सुविधांमुळे रुग्णांचा तब्बल ७०% खर्च वाचणार आहे, असेही त्यांनी स्पष्ट केले. कार्यक्रमात उपस्थित मान्यवर सर्वांनी मिळून नागरिकांपर्यंत आरोग्य सेवा पोहोचवण्यासाठी एकत्रित कार्य करण्याची भूमिका मांडली. देशपातळीवर आरोग्य योजनांचा झपाट्याने विस्तार केंद्र सरकारच्या आयुष्मान भारत योजनेअंतर्गत: डिजिटल हेल्थ कार्ड आणि ई-संजीवनीचा फायदा घ्या आपल्या हक्काच्या आरोग्य सेवांचा लाभ घ्या! प्रा. शिंदे यांनी नागरिकांना आवाहन केलं –“सरकारी आरोग्य योजनांबद्दल प्रत्येक नागरिकाला माहिती असणे गरजेचे आहे. एकमेकांना माहिती द्या, गरजू व्यक्तींना रुग्णालयात जाण्यासाठी प्रेरित करा. शासनाने दिलेल्या सुविधांचा लाभ घ्या – तुमचं आरोग्य, आमचं कर्तव्य!”

“सर्वसामान्य जनतेसाठी सुवर्णसंधी – आता सरकारी रुग्णालयात मोफत सोनोग्राफी, एक्स-रे, सिटी स्कॅन आणि अधिक सुविधा!” Read More »

आयुष्यमान भारत मिशनच्या अध्यक्षांचा गडचिरोली दौरा: ‘सर्वसामान्यांना मोफत उपचारापासून वंचित ठेवू नका’ – डॉ. ओमप्रकाश शेटे

गडचिरोली, ५ एप्रिल २०२५ – दुर्गम भागात राहणाऱ्या नागरिकांपर्यंत आरोग्य सेवा पोहोचवण्यासाठी आणि गरजूंना मोफत उपचार मिळावे या हेतूने आयुष्यमान भारत मिशन महाराष्ट्र समितीचे अध्यक्ष डॉ. ओमप्रकाश शेटे यांनी गडचिरोली जिल्ह्यात आढावा बैठक घेतली. यामध्ये प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजना (PM-JAY) आणि महात्मा ज्योतिराव फुले जन आरोग्य योजनेच्या अंमलबजावणीचा सखोल आढावा घेण्यात आला. ‘नियमांच्या आड येऊन कोणाचाही जीव धोक्यात येता कामा नये’ बैठकीत बोलताना डॉ. शेटे म्हणाले, “कोणताही रुग्ण केवळ कागदोपत्री त्रुटीमुळे किंवा कार्ड नसल्याने उपचारापासून वंचित राहू नये. माणसाचे प्राण महत्त्वाचे आहेत, नियम नाही. गरज भासल्यास यंत्रणांनी तात्काळ निर्णय घेऊन रुग्णावर उपचार सुरू करावेत.” गडचिरोली जिल्ह्यातील योजनेची प्रगती – ठळक मुद्दे संपूर्ण जिल्ह्यातील आरोग्य सेवा सुधारण्याचा संकल्प या बैठकीत जिल्हाधिकारी, जिल्हा परिषद सीईओ, जिल्हा शल्यचिकित्सक, तसेच खासगी रुग्णालयांचे प्रतिनिधी उपस्थित होते. डॉ. शेटे यांनी गडचिरोली जिल्ह्यातील आरोग्य सुविधांचा आढावा घेताना विविध रुग्णालयांची माहिती जाणून घेतली व यंत्रणांना अधिक प्रभावी बनवण्यासाठी सूचना दिल्या. डॉ. शेटे यांचे स्पष्ट मत: “सर्वसामान्यांसाठी मोफत व सुलभ उपचार मिळावेत, हीच आमची प्राथमिकता आहे. आरोग्य सेवा ही गरिबांपासून कोट्यवधींपर्यंत सर्वांपर्यंत पोहोचवण्याची जबाबदारी शासनाची आहे.”

आयुष्यमान भारत मिशनच्या अध्यक्षांचा गडचिरोली दौरा: ‘सर्वसामान्यांना मोफत उपचारापासून वंचित ठेवू नका’ – डॉ. ओमप्रकाश शेटे Read More »

विश्व स्वास्थ्य दिवस 2025: स्वस्थ शुरुआत से सजेगा आशापूर्ण भविष्य | World Health Day 2025

लेखक: Healthsinfos.in डेस्कप्रकाशित तिथि: 7 अप्रैल 2025 हर वर्ष 7 अप्रैल को विश्व स्वास्थ्य दिवस (World Health Day) के रूप में मनाया जाता है, और इस वर्ष 2025 की थीम है – “स्वस्थ शुरुआत, आशापूर्ण भविष्य” (Healthy Beginnings, Hopeful Futures)। यह विषय विशेष रूप से मातृ एवं नवजात स्वास्थ्य पर केंद्रित है, जो हमारे समाज की नींव को मजबूत करता है। भारत में विश्व स्वास्थ्य दिवस 2025 का महत्व भारत सरकार और विश्व स्वास्थ्य संगठन (WHO) ने इस थीम के माध्यम से मातृ मृत्यु दर को घटाने, नवजात शिशुओं की बेहतर देखभाल सुनिश्चित करने और प्राथमिक स्वास्थ्य सेवाओं को मजबूत करने की दिशा में बड़ा संदेश दिया है। इस दिन को देशभर में स्वास्थ्य जागरूकता अभियान, स्वास्थ्य शिविरों, जन संवाद, और डिजिटल हेल्थ सेवाओं की भागीदारी के साथ मनाया गया। भारत सरकार की प्रमुख स्वास्थ्य योजनाएं जो भविष्य को संवार रही हैं: राज्यवार आयोजनों की झलक: महाराष्ट्र: मुंबई, पुणे, और नागपुर सहित विभिन्न शहरों में स्वास्थ्य शिविर, टीकाकरण कार्यक्रम और महिला स्वास्थ्य वर्कशॉप्स का आयोजन किया गया। ग्रामीण क्षेत्रों में मोबाइल हेल्थ यूनिट्स ने मुफ्त जांच की सुविधा दी। गुजरात: ममता अभियान के अंतर्गत गर्भवती महिलाओं और नवजातों को पोषण व स्वास्थ्य सेवा उपलब्ध कराई गई। टेलीमेडिसिन से सुदूर इलाकों में विशेषज्ञ डॉक्टरों की सलाह मिल रही है। कर्नाटक: ई-संजीवनी और डिजिटल हेल्थ रिकॉर्ड के माध्यम से हेल्थ टेक्नोलॉजी को प्राथमिक स्वास्थ्य सेवा से जोड़ा गया। राजस्थान: जन औषधि केंद्रों की संख्या में वृद्धि कर, आम जनता को किफायती दवाएं उपलब्ध कराई जा रही हैं। विशेष टीकाकरण कार्यक्रमों के माध्यम से नवजात मृत्यु दर में गिरावट दर्ज की गई। चंडीगढ़: PGIMER और IPHA के सहयोग से शैक्षणिक सेमिनार और स्वास्थ्य परामर्श सत्र आयोजित हुए, जिसमें मातृ स्वास्थ्य के महत्व पर विशेष चर्चा की गई। विश्व मंच पर भारत की पहल नई दिल्ली में आयोजित होने जा रही World Health Summit Regional Meeting 2025 में भारत की भागीदारी से यह स्पष्ट होता है कि देश वैश्विक स्वास्थ्य कूटनीति में अग्रणी भूमिका निभा रहा है। इस बैठक में डिजिटल स्वास्थ्य, समानता, और आवश्यक स्वास्थ्य सेवाओं पर जोर रहेगा। निष्कर्ष: स्वस्थ कल की नींव आज रखनी होगी विश्व स्वास्थ्य दिवस 2025 पर भारत ने यह साबित किया है कि अगर शुरुआत स्वस्थ हो, तो भविष्य उज्ज्वल और आशावान होता है।स्वास्थ्य केवल शरीर की नहीं, समाज और राष्ट्र की प्रगति का आधार है। “स्वस्थ रहें, जागरूक रहें – क्योंकि आज की सावधानी, कल की सुरक्षा है।”

विश्व स्वास्थ्य दिवस 2025: स्वस्थ शुरुआत से सजेगा आशापूर्ण भविष्य | World Health Day 2025 Read More »

धाराशिव – आरोग्य विभागाचा आरोग्य सेवेत ‘सिक्सर’! जागतिक स्तरावरही कामगिरीची दखल; सहा पुरस्कारांची कमाई

dharashiv-6prices

धाराशिव – आरोग्य विभागाचा आरोग्य सेवेत ‘सिक्सर’! जागतिक स्तरावरही कामगिरीची दखल; सहा पुरस्कारांची कमाई Read More »

BAMS डॉक्टरांचा अवमान थांबवा!—आ. एकनाथ खडसे यांचा सरकारला सवाल

मुंबई, २६ मार्च २०२५: “सरकारला गरज असली की BAMS डॉक्टरांना भरती करायचं, आणि गरज संपली की काढून टाकायचं! ते काय हमाल आहेत का?”—असा थेट सवाल करत महसूल आणि अर्थमंत्री आ. एकनाथराव खडसे यांनी आज विधानभवनात सरकारच्या आरोग्य धोरणावर तीव्र टीका केली. राज्यातील प्राथमिक आरोग्य केंद्रांमध्ये (PHC) कोरोना काळात जीव धोक्यात घालून सेवा देणाऱ्या BAMS डॉक्टरांना अचानक सेवेतून कमी करण्याचा सरकारचा निर्णय अन्यायकारक आहे, असे खडसे यांनी अर्थसंकल्पीय अधिवेशनात ठणकावले. सरकारचा भेदभाव… BAMS डॉक्टरांचा अवमान? महाराष्ट्र सरकारने नुकतीच प्राथमिक आरोग्य केंद्रांमध्ये एमबीबीएस (MBBS) डॉक्टरांची भरती करण्याची घोषणा केली. मात्र, कोरोनाच्या कठीण काळात जीव धोक्यात घालून रुग्णसेवा करणाऱ्या BAMS डॉक्टरांना कामावरून कमी करण्यात येत आहे. यावर नाराजी व्यक्त करत खडसे यांनी स्पष्ट केले की, प्रत्येक प्राथमिक आरोग्य केंद्रात किमान एक BAMS डॉक्टर असायलाच हवा. “ग्रामीण भागातील आरोग्य व्यवस्थेचा कणा असलेल्या BAMS डॉक्टरांना अन्यायकारक पद्धतीने दूर करणं सरकारच्या असंवेदनशीलतेचं प्रतीक आहे!” असे खडसे यांनी ठणकावले. BAMS डॉक्टरांचा संघर्ष आणि सरकारचा दुर्लक्ष ✅ कोरोना काळात BAMS डॉक्टरांनी अविश्रांत सेवा दिली, पण आता त्यांना बाहेर काढलं जात आहे.✅ राज्य सरकारने ५०० कंत्राटी डॉक्टरांची नियुक्ती रद्द केली, ज्यामुळे आरोग्यसेवा कोलमडण्याची शक्यता आहे.✅ मे २०२० मध्ये फक्त MBBS डॉक्टरांचे वेतन वाढवले गेले, पण BAMS आणि BUMS डॉक्टरांना डावलले गेले. ग्रामीण भागात डॉक्टरच उरले नाहीत, मग आरोग्यसेवा कोण देणार? राज्यातील ग्रामीण भागात आधीच डॉक्टरांची संख्या अपुरी आहे. अशा वेळी BAMS डॉक्टरांना हटवल्यास आरोग्यसेवा कोलमडेल, आणि याचा फटका सर्वसामान्य जनतेला बसेल. “सरकारने तातडीने हा निर्णय मागे घ्यावा आणि प्राथमिक आरोग्य केंद्रांमध्ये किमान एक BAMS डॉक्टर कायमस्वरूपी नियुक्त करावा,” अशी ठाम मागणी खडसे यांनी केली आहे. BAMS डॉक्टरांच्या हक्कांसाठी लढा सुरूच राहणार! BAMS डॉक्टरांना केवळ पूरक कर्मचारी म्हणून पाहणं थांबवून, त्यांना मानसन्मान आणि स्थिर नोकरीची हमी द्यायला हवी. अन्यथा, राज्यभर मोठ्या प्रमाणावर आंदोलन छेडलं जाईल, असा इशाराही देण्यात आला आहे. ▶ सरकारच्या या निर्णयावर तुमचं मत काय? आम्हाला कळवा!

BAMS डॉक्टरांचा अवमान थांबवा!—आ. एकनाथ खडसे यांचा सरकारला सवाल Read More »

“टीबी मुक्त भारत 2025: क्षयरोगावरील लढाईत महाराष्ट्राचा पुढाकार!”

क्षयरोग (टीबी) – जगातील सर्वात प्राणघातक संसर्गजन्य रोग 🔹 जागतिक स्थिती:क्षयरोग (टीबी) हा मायकोबॅक्टेरियम ट्युबरक्युलोसिस (Mycobacterium tuberculosis) या जीवाणूमुळे होणारा संसर्गजन्य रोग आहे. तो मुख्यतः फुफ्फुसांवर परिणाम करतो, पण शरीराच्या इतर अवयवांवरही परिणाम करू शकतो. जागतिक आरोग्य संघटनेच्या (WHO) 2023 च्या अहवालानुसार, टीबीमुळे जगभरात 1.25 दशलक्ष (12.5 लाख) लोकांचा मृत्यू झाला. टीबी हवा मार्गे प्रसारित होतो, म्हणजेच एखादा संक्रमित व्यक्ती खोकलताना, शिंकताना किंवा थुंकताना जीवाणू हवेत सोडतो आणि इतरांना संसर्ग होऊ शकतो. 🇮🇳 भारतातील क्षयरोगाची सद्यस्थिती भारत हा जगातील सर्वाधिक टीबी प्रभावित देशांपैकी एक आहे. जगातील एकूण टीबी रुग्णांपैकी 25% रुग्ण भारतात आहेत. 📌 राष्ट्रीय क्षयरोग निर्मूलन कार्यक्रम (NTEP) च्या अहवालानुसार:✔ 2022 मध्ये भारतात 21.42 लाख टीबी रुग्ण नोंदवले गेले.✔ टीबीमुळे दरवर्षी सुमारे 4.5 लाख भारतीयांचा मृत्यू होतो.✔ भारतात दररोज सुमारे 1,200 लोक टीबीमुळे जीव गमावतात.✔ देशभरातील अनेक टीबी रुग्ण कुपोषित असल्याने त्यांचा रोग प्रतिकारशक्ती कमी असतो. सरकार 2025 पर्यंत भारत टीबीमुक्त करण्याच्या उद्दिष्टाने काम करत आहे, जे जागतिक उद्दिष्टापेक्षा (2030) पाच वर्षे लवकर आहे. 🛑 महाराष्ट्रातील क्षयरोग स्थिती महाराष्ट्र हा भारतातील टीबीने सर्वाधिक प्रभावित राज्यांपैकी एक आहे. 📌 महत्त्वाची आकडेवारी:✔ 2022 मध्ये महाराष्ट्रात 2.33 लाख टीबी रुग्ण नोंदवले गेले.✔ 2023 मध्ये ही संख्या किंचित घटून 2.27 लाख झाली.✔ राज्यातील 50% टीबी रुग्ण उशिरा म्हणजे दोन महिन्यांनंतर उपचारासाठी येतात, ज्यामुळे रोग गंभीर होतो.✔ मुंबई, पुणे आणि नागपूर या शहरांमध्ये टीबी रुग्णसंख्या सर्वाधिक आहे.✔ औषध-प्रतिरोधक टीबी (MDR-TB) रुग्णांची संख्या वाढत आहे, याचा अर्थ सामान्य उपचारांचा प्रभाव कमी होत आहे. महाराष्ट्र सरकारने ‘टीबी मुक्त महाराष्ट्र’ अभियानांतर्गत विशेष कार्यक्रम राबवले आहेत, ज्यात लसीकरण, मोफत तपासणी आणि औषधोपचार यांचा समावेश आहे. ⚠️ क्षयरोगाची मुख्य लक्षणे टीबीची प्राथमिक लक्षणे साधारणतः सौम्य असतात आणि त्यामुळे बऱ्याच वेळा दुर्लक्षित केली जातात. 🔸 सतत दोन आठवड्यांहून अधिक काळ खोकला🔸 खोकल्यात रक्त किंवा कफ येणे🔸 तीव्र थकवा आणि अशक्तपणा🔸 वजन कमी होणे🔸 रात्री घाम येणे आणि हलका ताप येणे🔸 भूक मंदावणे जर वरील लक्षणे आढळली तर त्वरित डॉक्टरांचा सल्ला घ्या आणि तपासणी करून घ्या. 🛑 क्षयरोगाचा उपचार आणि प्रतिबंध ✅ टीबीचा उपचार पूर्ण करणे महत्त्वाचे आहे.👉 टीबीवर उपचारासाठी सहा महिन्यांचा विशेष ‘DOTS’ (Directly Observed Treatment, Short-course) औषधोपचार दिला जातो.👉 औषधांचे संपूर्ण कोर्स पूर्ण करणे अत्यावश्यक आहे, अन्यथा रोग पुन्हा होऊ शकतो आणि औषध-प्रतिरोधक टीबीचा (MDR-TB) धोका वाढतो. 📢 टीबीपासून संरक्षण करण्यासाठी:✔ बीसीजी लस (BCG Vaccine) लहान मुलांना दिली जाते, जी टीबीपासून संरक्षण देते.✔ टीबी रुग्णाच्या संपर्कात आल्यास त्वरित चाचणी करून घ्या.✔ सुगंधित मास्कचा वापर करा आणि खोकलताना तोंड झाकावे.✔ संतुलित आहार आणि पोषण यावर भर द्या, कारण कुपोषणामुळे टीबीचा धोका वाढतो.✔ रुग्णांनी औषधोपचार पूर्ण करावा आणि इतरांना संसर्ग होऊ नये याची काळजी घ्यावी. 🌍 भारताचे ‘टीबीमुक्त 2025’ अभियान 📌 महत्त्वपूर्ण सरकारी उपाययोजना:✔ ‘प्रधानमंत्री टीबी मुक्त भारत अभियान’ अंतर्गत पोषण आणि आर्थिक मदत दिली जाते.✔ ‘नि-क्षय पोषण योजना’ अंतर्गत टीबी रुग्णांना दरमहा ₹500 पोषण भत्ता दिला जातो.✔ सरकारी रुग्णालयांमध्ये मोफत तपासणी आणि उपचार सुविधा उपलब्ध आहेत. 🚀 टीबी मुक्त महाराष्ट्र आणि टीबी मुक्त भारतासाठी प्रत्येक नागरिकाची जबाबदारी आहे.👉 तुमच्या परिसरातील लोकांमध्ये जनजागृती करा.👉 लक्षणे दिसल्यास त्वरित चाचणी करून घ्या आणि योग्य उपचार घ्या.👉 सरकारी योजनांचा लाभ घ्या आणि आरोग्यदायी जीवनशैली अंगीकारा. टीबीवर मात करण्यासाठी सर्वांनी एकत्र येणे गरजेचे आहे! 🔗 अधिक माहितीसाठी आणि टीबीवरील विज्ञान आधारित व्हिडिओ पाहण्यासाठी:➡️ Science in 5 – TB

“टीबी मुक्त भारत 2025: क्षयरोगावरील लढाईत महाराष्ट्राचा पुढाकार!” Read More »

‘सनातन प्रभात’ समाजासाठी महत्त्वाचे व्यासपीठ: आरोग्यमंत्री प्रकाश आबिटकर

मुंबई: ‘सनातन प्रभात’ वृत्तपत्राने गेली २५ वर्षे समाजासाठी अत्यंत महत्त्वाचे व्यासपीठ म्हणून काम केले आहे, असे गौरवोद्गार राज्याचे सार्वजनिक आरोग्यमंत्री मा. प्रकाश आबिटकर यांनी काढले. ‘सनातन प्रभात’च्या मुंबई आवृत्तीला २५ वर्षे पूर्ण झाल्यानिमित्त त्यांनी हे मत व्यक्त केले.सविस्तर बातमी:‘सनातन प्रभात’च्या मुंबई आवृत्तीच्या २५ व्या वर्धापनदिनानिमित्त आयोजित कार्यक्रमात आरोग्यमंत्री आबिटकर बोलत होते. ते म्हणाले, “गेली २५ वर्षे ‘सनातन प्रभात’ने समाजातील विविध समस्या आणि घडामोडींना वाचा फोडली आहे. समाजातील अनेक महत्त्वाच्या विषयांवर त्यांनी प्रकाश टाकला आहे. यामुळे समाजाला योग्य दिशा मिळाली आहे.”‘सनातन प्रभात’ने नेहमीच सत्य आणि नि:पक्षपाती पत्रकारिता केली आहे, असे सांगून मा. आबिटकर यांनी वृत्तपत्राच्या कार्याचे कौतुक केले. याप्रसंगी त्यांनी ‘सनातन प्रभात’च्या वाटचालीस शुभेच्छा दिल्या.व्हिडिओ लिंक:या कार्यक्रमाचा छोटा व्हिडिओ (शॉर्ट्स) खालील लिंकवर उपलब्ध आहे:#SanatanPrabhatAt25

‘सनातन प्रभात’ समाजासाठी महत्त्वाचे व्यासपीठ: आरोग्यमंत्री प्रकाश आबिटकर Read More »

Sign In

Register

Reset Password

Please enter your username or email address, you will receive a link to create a new password via email.